Δυσκοιλιότητα στους ηλικιωμένους

Δυσκοιλιότητα στους ηλικιωμένους:
Όταν μια καθημερινή ανάγκη γίνεται δύσκολη υπόθεση

Η επίσκεψη στην τουαλέτα είναι μια απλή, καθημερινή διαδικασία που συνήθως θεωρούμε δεδομένη.

Για πολλούς ηλικιωμένους, όμως, η φυσιολογική λειτουργία του εντέρου μπορεί να μετατραπεί σε μια επίμονη δυσκολία, που επηρεάζει τη σωματική άνεση, τη διάθεση και την ποιότητα ζωής τους.

Η δυσκοιλιότητα αποτελεί συχνό πρόβλημα στις μεγαλύτερες ηλικίες, ιδιαίτερα όταν συνυπάρχουν περιορισμένη κινητικότητα, χρόνια νοσήματα ή πολλαπλή φαρμακευτική αγωγή.

“Πόσες ημέρες χωρίς κένωση θεωρούνται φυσιολογικές
και πότε η δυσκοιλιότητα χρειάζεται αντιμετώπιση;”

Γιατί η δυσκοιλιότητα είναι συχνότερη στην τρίτη ηλικία;

Η ηλικία από μόνη της δεν αποτελεί αναπόφευκτη αιτία δυσκοιλιότητας. Ωστόσο, αρκετές αλλαγές που συχνά συνοδεύουν τη γήρανση μπορούν να επηρεάσουν τη λειτουργία του εντέρου.

Η μειωμένη κινητικότητα: Η περιορισμένη σωματική δραστηριότητα, η δυσκολία βάδισης και η παρατεταμένη παραμονή στο κρεβάτι μπορούν να συμβάλουν στην εμφάνιση δυσκοιλιότητας.

Η ανεπαρκής πρόσληψη υγρών: Ορισμένοι ηλικιωμένοι δεν αισθάνονται έντονα τη δίψα ή περιορίζουν τα υγρά για να αποφύγουν τις συχνές επισκέψεις στην τουαλέτα.

Οι διατροφικές συνήθειες: Η μειωμένη όρεξη, οι δυσκολίες μάσησης και η ανεπαρκής πρόσληψη φυτικών ινών μπορεί να επηρεάσουν τη σύσταση των κοπράνων.

Η φαρμακευτική αγωγή: Ορισμένα παυσίπονα, συμπληρώματα σιδήρου, αντιχολινεργικά και άλλα φάρμακα μπορούν να επιβραδύνουν τη λειτουργία του εντέρου.

Τα χρόνια νοσήματα: Νευρολογικές, μεταβολικές και άλλες παθήσεις ενδέχεται να επηρεάζουν την κινητικότητα του εντέρου ή τη δυνατότητα φυσιολογικής κένωσης.

Όταν ο ηλικιωμένος δεν εκφράζει το πρόβλημα

Δεν είναι πάντα εύκολο για έναν ηλικιωμένο να μιλήσει για τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει στην τουαλέτα.

Η αμηχανία, ο φόβος ότι θα επιβαρύνει τους οικείους του ή η δυσκολία μετακίνησης μπορεί να τον οδηγήσουν στο να αποφεύγει ή να αναβάλλει την κένωση.

Σε ανθρώπους με γνωστικές διαταραχές, η δυσκοιλιότητα μπορεί να εκδηλώνεται με ανησυχία, ευερεθιστότητα, μειωμένη όρεξη ή αλλαγές στη συμπεριφορά, χωρίς να αναφέρεται ξεκάθαρα η ενόχληση.

Γι’ αυτό η προσεκτική παρατήρηση από το οικογενειακό περιβάλλον έχει ιδιαίτερη σημασία.

## Ποιες επιπλοκές μπορεί να εμφανιστούν;

Η παρατεταμένη δυσκοιλιότητα μπορεί να οδηγήσει σε σημαντική δυσφορία, αιμορροΐδες, ραγάδες πρωκτού ή ενσφήνωση κοπράνων.

Η τελευταία αποτελεί ιδιαίτερα σημαντικό πρόβλημα στους κατακεκλιμένους ασθενείς, καθώς η συσσώρευση σκληρών κοπράνων μπορεί να απαιτήσει ειδική θεραπευτική αντιμετώπιση.

Εάν εμφανιστούν έντονος κοιλιακός πόνος, εμετοί, σημαντική διάταση της κοιλιάς ή αδυναμία αποβολής αερίων, απαιτείται άμεση ιατρική εκτίμηση.

Πώς μπορούμε να βοηθήσουμε;

Η πρόληψη και η αντιμετώπιση της δυσκοιλιότητας βασίζονται σε απλές αλλά ουσιαστικές παρεμβάσεις, προσαρμοσμένες στις δυνατότητες και στις ανάγκες κάθε ανθρώπου.

Η επαρκής πρόσληψη υγρών, όταν δεν υπάρχει ιατρικός περιορισμός, η κατάλληλη διατροφή, η κινητοποίηση στον βαθμό που είναι εφικτή και η διατήρηση μιας σταθερής καθημερινής ρουτίνας μπορούν να συμβάλουν θετικά.

Εξίσου σημαντική είναι η εξασφάλιση εύκολης και ασφαλούς πρόσβασης στην τουαλέτα, χωρίς βιασύνη ή αίσθημα πίεσης.

Όταν η δυσκοιλιότητα επιμένει, ο γιατρός μπορεί να προτείνει φαρμακευτική αντιμετώπιση ή, σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, υποκλυσμό.

Η επιλογή πρέπει να γίνεται με ιδιαίτερη προσοχή, καθώς ορισμένα σκευάσματα υποκλυσμού μπορεί να είναι ακατάλληλα για ηλικιωμένους με νεφρική ή καρδιακή νόσο, αφυδάτωση ή άλλους επιβαρυντικούς παράγοντες.

Μια μικρή καθημερινή ανάγκη με μεγάλη σημασία

Η φυσιολογική λειτουργία του εντέρου επηρεάζει ουσιαστικά την άνεση, την αυτονομία και την ποιότητα ζωής των ηλικιωμένων.

Η δυσκοιλιότητα δεν πρέπει να θεωρείται αναπόφευκτη συνέπεια της ηλικίας ούτε να αντιμετωπίζεται με αδιαφορία.

Γιατί η αξιοπρεπής φροντίδα ενός ηλικιωμένου ανθρώπου βρίσκεται συχνά στις μικρές καθημερινές ανάγκες που κάνουν τη ζωή του πιο άνετη.

Όταν υπάρχει ιατρική ένδειξη για υποκλυσμό, η διαδικασία μπορεί να πραγματοποιηθεί στο σπίτι από έμπειρους νοσηλευτές της εταιρείας Νοσηλευτικές Υπηρεσίες Α.Ε., με σεβασμό στην άνεση και την ιδιωτικότητα του ασθενούς.

Ευχαριστούμε πολύ τους έμπειρους νοσηλευτές και την διοίκηση της μεγαλύτερης εταιρείας υπηρεσιών νοσηλείας κατ’ οίκον στην Ελλάδα, τη Νοσηλευτικές Υπηρεσίες Α.Ε. για τις πολύτιμες συμβουλές και τη συνεισφορά τους στη δημιουργία του περιεχομένου αυτής της ιστοσελίδας.

 

*Το παρόν άρθρο έχει αποκλειστικά ενημερωτικό χαρακτήρα και δεν υποκαθιστά την ιατρική συμβουλή, διάγνωση ή θεραπεία. Η αξιολόγηση της δυσκοιλιότητας και η επιλογή της κατάλληλης αντιμετώπισης, συμπεριλαμβανομένου του υποκλυσμού, πρέπει να γίνονται εξατομικευμένα, σύμφωνα με τις οδηγίες του θεράποντος ιατρού.